Hizmet Aracıyla Ölüme Sebebiyet Verme ve Disiplin Cezası
İçindekiler
Avukatın Notu: Emniyet, Jandarma veya Sahil Güvenlik personeli olarak görev yaparken yaşanabilecek en talihsiz olaylardan biri hizmet aracıyla ölümlü bir trafik kazasına karışmaktır. Bu süreçte hem adli mercilerde ceza yargılaması hem de idari makamlarca disiplin soruşturması yürütülür. Mesleki geleceğinizi doğrudan etkileyen bu kritik süreçte yapılabilecek usuli bir hata, telafisi güç hak kayıplarına yol açabilir. Soruşturma aşamasından itibaren hukuki haklarınızı korumak ve süreci titizlikle yönetmek için Ankara'daki ofisimizle iletişime geçebilir, detaylı hukuki destek alabilirsiniz.
1. 7068 Sayılı Kanun ve Disiplin Soruşturmaları
Kolluk kuvvetlerinin disiplin işlemleri, 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun ile düzenlenmektedir. Bu kanun; Emniyet Genel Müdürlüğü, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı bünyesinde çalışan personelin disiplinsizlik fiillerini ve bu fiillere verilecek yaptırımları belirler.
Meslek hayatı boyunca personelin karşılaşabileceği disiplin cezaları uyarma, kınama, aylıktan kesme, kısa süreli durdurma, uzun süreli durdurma, meslekten çıkarma ve Devlet memurluğundan çıkarma olarak derecelendirilmiştir.
2. Hizmet Aracıyla Ölüme Sebebiyet Vermenin Disiplin Cezası (m.8/5-ç-13)
Görev başındayken veya hizmet aracını kullanırken meydana gelen ölümlü trafik kazaları, personel açısından son derece ağır disiplin yaptırımlarına tabidir. Kanunun 8. maddesinde uzun süreli durdurma cezasını gerektiren haller sayılmıştır.
7068 sayılı Kanun m.8/5-ç-13 bendine göre; "Hizmet aracıyla ağır kusuru veya hizmetten ayrılabilen kişisel kusuruyla trafik kazası sonucu ölüme sebebiyet vermek" fiilinin cezası, yirmidört ay uzun süreli durdurma cezası olarak belirlenmiştir.
Uzun süreli durdurma cezası, personelin bulunduğu kademede ilerlemesinin fiilin ağırlığına göre oniki, onaltı, yirmi veya yirmidört ay süre ile durdurulması anlamına gelir. Bu konu hakkındaki genel mevzuat uygulamalarını incelemek için 7068 Sayılı Kanun Kapsamında Uzun Süreli Durdurma Cezası (Emniyet ve Jandarma Personeli İçin Kapsamlı Rehber) başlıklı yazımızı okuyabilirsiniz.
3. Ağır Kusur ve Hizmetten Ayrılabilen Kişisel Kusur Ne Demektir?
Kanun metninde ceza verilebilmesi için personelin kazaya karışması tek başına yeterli görülmemiştir; "ağır kusur" veya "hizmetten ayrılabilen kişisel kusur" aranmaktadır.
Ağır Kusur: Trafik kurallarının açıkça ve bilerek ihlal edilmesidir. Örneğin; görevle ilgili acil bir durum (ihbar, takip vb.) yokken kırmızı ışıkta geçmek, aşırı hız yapmak veya alkollü araç kullanmak ağır kusur sayılır.
Hizmetten Ayrılabilen Kişisel Kusur: Personelin kazaya sebep olan davranışının, yürüttüğü kamu hizmetinin gereklilikleriyle hiçbir ilgisinin olmamasıdır. Aracı şahsi işi için kural dışı kullanırken yaşanan bir kaza bu kapsama girer.
Eğer kazada personelin kusuru yoksa veya kusur "hafif" derecedeyse (beklenmedik teknik bir arıza, karşı tarafın tamamen asli kusurlu olması vb.), m.8/5-ç-13 kapsamındaki ağır yaptırım uygulanmaz.
4. Adli ve İdari Soruşturmanın Birbirinden Bağımsızlığı
Ölümlü bir trafik kazası sonrasında personel hakkında "taksirle ölüme neden olma" suçundan Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından ceza soruşturması başlatılır. Ancak 7068 sayılı Kanunun 5. maddesi uyarınca, bir fiilden dolayı adli soruşturma veya kovuşturma yapılması, aynı fiilden dolayı disiplin soruşturması açılmasına ve 7068 Polis ve Jandarma Uzun Süreli Durdurma cezası verilmesine engel değildir.
Yani, ceza mahkemesinde yargılamanız devam ederken idari makamlar disiplin soruşturmasını tamamlayıp ceza uygulayabilir.
5. Yirmidört Ay Uzun Süreli Durdurma Cezasına İtiraz
Hakkınızda haksız yere yirmidört ay uzun süreli durdurma cezası verildiğini düşünüyorsanız, bu karara karşı hukuki yollara başvurma hakkınız bulunmaktadır.
Disiplin amirleri tarafından verilen cezalara karşı, cezanın tebliğ edilmesinden itibaren on gün içinde bir üst disiplin amirine yazılı olarak itiraz edilebilir. Süresi içinde itiraz edilmeyen cezalar kesinleşir. Ayrıca, Bakan ile disiplin kurullarının verdiği disiplin cezalarına karşı idari yargı yoluna başvurularak İdare Mahkemesinde iptal davası açılabilir. Dava açma süresi, kesinleşen cezanın personele tebliğinden itibaren başlar.
İtiraz ve dava süreçlerinin detayları, sürelerin kaçırılmaması ve dilekçelerin nasıl hazırlanması gerektiği ile ilgili olarak 7068 Sayılı Kanun Disiplin Soruşturması ve İtiraz Rehberi 2026 başlıklı yazımızı incelemeniz büyük önem taşımaktadır.
6. Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Hizmet aracıyla kazada karşı taraf asli kusurluysa yine de disiplin cezası alır mıyım?
Eğer kazada ağır kusurunuz veya hizmetten ayrılabilen kişisel kusurunuz yoksa, kanunun ilgili maddesinde belirtilen yirmidört ay uzun süreli durdurma cezası uygulanamaz. Olayın bilirkişi raporlarıyla detaylıca incelenmesi gerekir.
Disiplin cezası verilmeden önce savunmam alınmak zorunda mı?
Evet. 7068 sayılı Kanun gereğince, savunma alınmadan disiplin cezası verilemez. İlgiliden savunma istenir ve savunma için verilen süre yedi günden az olamaz.
Mahkemede beraat edersem disiplin cezam iptal olur mu?
Adli soruşturma ile idari (disiplin) soruşturma birbirinden bağımsızdır. Ancak, ceza mahkemesinin "fiilin sizin tarafınızdan işlenmediğini" veya "kusursuz olduğunuzu" tespit eden kesinleşmiş beraat kararları, İdare Mahkemelerinde açılacak disiplin cezasının iptali davalarında çok güçlü birer delildir.
Hizmet aracıyla kazada sadece yaralanma olursa ceza nedir?
Kanuna göre; hizmet aracıyla ağır kusuru veya hizmetten ayrılabilen kişisel kusuruyla trafik kazası sonucu "yaralamaya" sebebiyet vermek, on ay kısa süreli durdurma cezasını gerektiren fiiller arasındadır.
İletişime Geçin!
Meslek hayatınızı ve geleceğinizi derinden etkileyebilecek olan disiplin soruşturmaları ve idari cezalar, titiz bir hukuki takip gerektirir. Soruşturma aşamasında verilecek savunmalardan, idare mahkemelerinde açılacak iptal davalarına kadar her adımın bir avukat ile atılması lehinize olacaktır.
Hakkınızda yürütülen disiplin soruşturmaları, 24 ay uzun süreli durdurma cezası ve diğer idari yaptırımlarla ilgili detaylı bilgi almak, dosyanızı değerlendirmek ve hukuki sürecinizi başlatmak için Ankara'daki ofisimizle doğrudan iletişime geçebilir, avukatlık hizmeti alabilirsiniz.
Av. Enes Samet ÖZTORUN
Yorumlar