Vatandaşı Baştan Savmak ve Cevap Vermemek | 7068 Aylıktan Kesme Cezası
- Av. Enes Samet Öztorun
- 1 gün önce
- 3 dakikada okunur
İçindekiler
1. Giriş
Kolluk kuvvetleri, görevleri gereği günün her saatinde vatandaşla iç içe ve yoğun bir tempo altında çalışmaktadır. Emniyet, jandarma ve sahil güvenlik personelinin bu yoğun mesaisi sırasında vatandaşlardan gelen basit sorular, yer veya yön sorma talepleri zaman zaman göz ardı edilebilmektedir. Ancak, mevzuatımız kolluk personelinin vatandaşa karşı tutumunu katı kurallarla bağlamıştır. 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun, vatandaşın makul sorularına yanıt vermemeyi bir disiplin suçu olarak düzenlemektedir. Bu yazımızda, bu suçun unsurlarını ve hakkınızı nasıl arayabileceğinizi inceleyeceğiz.
2. Vatandaşı Baştan Savmak ve Cevap Vermemek Disiplinsizliği Cezasının Hukuki Dayanağı
Polis, jandarma ve sahil güvenlik personelinin disiplin iş ve işlemlerinde temel dayanak 7068 sayılı Kanun'dur. İlgili kanunun 8. maddesinde, disiplin cezası verilecek fiiller detaylı bir şekilde sınıflandırılmıştır.
Kanunun ilgili hükmüne göre; "Herhangi bir yolu, yeri veya kişiyi arayıp soranlara cevap vermemek, baştan savmak" fiilini işleyen personel hakkında üç günlüğe kadar aylıktan kesme cezası uygulanmaktadır. Bu kural, 7068 polis ve jandarma aylıktan kesme cezaları içerisinde kolluk-vatandaş iletişimini doğrudan düzenleyen en spesifik maddelerden biridir.
3. "Baştan Savmak" ve "Cevap Vermemek" Ne Anlama Gelir?
Disiplin hukukunda her fiilin oluş şekli ve kast unsuru büyük önem taşır. Bir vatandaşı "baştan savmak"; kişinin yönelttiği makul bir soruyu kasten duymazdan gelmek, ciddiyetsiz bir tavırla geçiştirmek veya nezaket kurallarına aykırı bir şekilde reddetmek olarak yorumlanabilir.
Ancak, her cevapsız kalan soru bir disiplin suçu mudur? Elbette hayır. Personelin o an acil bir olaya müdahale ediyor olması, fiziki olarak cevap verebilecek bir mesafede olmaması veya soruyu gerçekten duymamış olması gibi durumlar, kastı ortadan kaldıracaktır. Bu nedenle, olayın oluş şekli ve çevre şartları titizlikle değerlendirilmelidir.
Bu konuda cezanın alt ve üst sınırlarına dair daha kapsamlı bilgi almak için 7068 Sayılı Kanun Aylıktan Kesme Cezası, İtiraz ve İptali isimli detaylı makalemizi inceleyebilirsiniz.
4. Disiplin Soruşturması ve Savunma Hakkı
Hakkınızda böyle bir iddia ile disiplin soruşturması başlatıldığında, amirleriniz veya disiplin kurulu sizden savunma talep edecektir. Kanuna göre savunma için verilen süre yedi günden az olamaz.
Bu süreçte en kritik aşama, olayın nasıl gerçekleştiğini doğru bir hukuki dille aktarabilmektir. Görev yoğunluğunuz, olayın gerçekleştiği yerin özellikleri (örneğin gürültülü bir trafik noktası olması) veya şikayetçinin tutumu, savunmanızın belkemiğini oluşturacaktır. Eksik veya hukuki dayanaktan yoksun bir savunma, haksız yere ceza almanıza sebep olabilir.
Soruşturma aşamasında atmanız gereken adımları ve usul kurallarını 7068 Sayılı Kanun Disiplin Soruşturması ve İtiraz Rehberi başlıklı yazımızda adım adım anlattık.
5. İtiraz ve İptal Davası Süreci
Verilen disiplin cezasına karşı idari yollarla itiraz etme ve sonrasında İdare Mahkemelerinde iptal davası açma hakkınız bulunmaktadır. Özellikle şikayetçi beyanı dışında somut bir delil (kamera kaydı, tanık vb.) bulunmayan durumlarda, idari yaptırımların yargıdan dönme ihtimali yüksektir. Takdir hakkının ölçülü, adaletli ve hakkaniyetli kullanılıp kullanılmadığı mahkemeler tarafından denetlenecektir.
6. Sıkça Sorulan Sorular
Soru-1: Yol soran vatandaşa cevap vermediğim için ne cezası alırım?
Cevap: 7068 sayılı Kanun uyarınca, bu eylemin cezası "üç günlüğe kadar aylıktan kesme" olarak belirlenmiştir.
Soru-2: Olay anında acil bir telsiz anonsu dinliyordum, yine de ceza verilir mi?
Cevap: Disiplin hukukunda kasıt veya kusur aranır. Acil bir görev ifa ederken veya telsiz dinlerken sorulara yanıt verememeniz hayatın olağan akışına uygundur. Bu durum savunmada etkili bir şekilde belirtilirse ceza verilmesine yer olmadığı kararı çıkması muhtemeldir.
Soru-3: Sadece vatandaşın beyanı (CİMER şikayeti) ile ceza verilebilir mi?
Cevap: İdari cezalarda her türlü şüpheden uzak, somut ve inandırıcı delil aranmalıdır. Sadece soyut bir şikayet dilekçesi, başkaca bir kamera kaydı veya bağımsız tanık olmaksızın ceza tayinine mesnet yapılamaz. Bu tür eksik inceleme ile verilen cezalar genellikle İdare Mahkemelerinden iptal edilmektedir.
Soru-4: Verilen cezaya ne kadar sürede itiraz etmeliyim?
Cevap: Disiplin amirleri tarafından verilen cezalara karşı tebliğ tarihinden itibaren 10 gün içinde bir üst amire itiraz edebilirsiniz.
Kolluk görevlilerinin maruz kaldığı asılsız şikayetler, sicillerine ve özlük haklarına doğrudan zarar verebilmektedir. "Yol soranlara cevap vermemek, baştan savmak" gibi son derece sübjektif olabilen suçlamalarda, alanında uzman bir idare hukuku avukatı ile çalışmak, kariyerinizi korumanız açısından hayati önem taşır.
Hakkınızda açılmış bir disiplin soruşturması varsa veya haksız yere aylıktan kesme cezası aldığınızı düşünüyorsanız, hukuki sürecinizi profesyonelce yönetmek için hukuk büromuzla iletişime geçebilir, detaylı danışmanlık hizmeti alabilirsiniz.
Av. Enes Samet ÖZTORUN
Yorumlar