top of page

7068 Sayılı Kanun: Suçu Bildirmemek ve Yardımdan Kaçınmak (İhraç İptali)

Yazarın fotoğrafı: Av. Enes Samet Öztorun
Av. Enes Samet Öztorun
9 Kas
4 dakikada okunur
7068 Sayılı Kanun Suçu Bildirmemek ve Yardımdan Kaçınmak (İhraç İptali)

İçindekiler


Avukatın Notu: Değerli Emniyet ve Jandarma teşkilatı mensupları; 7068 sayılı Kanun kapsamında yürütülen disiplin soruşturmaları, mesleki geleceğinizi doğrudan etkileyen son derece hassas süreçlerdir. "Suçu bildirmemek" veya "yardımdan kaçınmak" gibi soyut iddialarla karşı karşıya kaldığınızda, idarenin eksik incelemesi veya fiilin kanuni tanıma uymaması (tipiklik sorunu) nedeniyle verilen meslekten çıkarma cezaları, idari yargıda iptal edilebilmektedir. Bu yazımızda, karşılaştığınız haksız yaptırımlara karşı izlenecek hukuki yolları ve emsal mahkeme kararlarını sade bir dille derledik. Dosyanıza özel detaylı bir hukuki değerlendirme ve avukatlık desteği almak için yazının sonundaki iletişim kanallarından ofisimizle doğrudan irtibata geçebilirsiniz.


1. 7068 Sayılı Kanun Suçu Bildirmemek ve Yardımdan Kaçınmak Meslekten Çıkarma Cezası

Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında 7068 sayılı Kanun, Emniyet Genel Müdürlüğü, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı personelinin tabi olduğu disiplin kurallarını düzenlemektedir. Bu kanunun 8. maddesinin 6. fıkrasının (ı) bendi uyarınca; "Görev sırasında yardım isteyen güvenlik görevlilerine haklı bir neden yokken yardımdan kaçınmak veya bildiği ya da gördüğü bir suçun izlenmesi ve suçlunun yakalanması için gerekli girişimde bulunmamak" fiili, kolluk personelinin bir daha teşkilatta çalıştırılmamak üzere meslekten çıkarılmasını (polis ve jandarma ihraç) gerektiren ağır disiplinsizlik hallerinden biridir.


Bu kapsamda tesis edilen cezalar, personelin tüm mesleki kariyerini ve özlük haklarını ortadan kaldırdığı için idari yargı denetimine tabidir. Hukuki sürecin temel hatlarını anlamak için 7068 Sayılı Kanun Kapsamında Meslekten Çıkarma Cezası Rehberimizi inceleyebilirsiniz.


2. Disiplin Suçunun Unsurları: Hangi Eylemler İhraç Sebebidir?

Bu disiplin suçu, özünde iki farklı seçimlik hareketten oluşmaktadır:


  • Yardımdan Kaçınmak: Personelin, görev sırasında yardım talep eden bir başka güvenlik görevlisine, makul ve haklı bir nedeni (örneğin mühimmat eksikliği, ağır yaralanma, fiziki imkansızlık) olmaksızın yardım etmemesidir.


  • Gerekli Girişimde Bulunmamak (Suçu Bildirmemek): Kolluk görevlisinin, gerçekleşmekte olan veya gerçekleşmiş bir suçu bizzat görmesi yahut kesin olarak bilmesine rağmen, olayın aydınlatılması, delillerin karartılmasının önlenmesi ve suçlunun yakalanması için makamlarına bilgi vermemesi, olaya kayıtsız kalmasıdır.


Bu fiillerin oluşabilmesi için personelin kasten veya ağır bir ihmal ile hareket etmesi, eyleminin de somut, şüpheden uzak delillerle kanıtlanması şarttır.


3. Disiplin Soruşturması ve Savunma Hakkının Önemi

Hakkında iddia bulunan Polis veya Jandarma personeli için, soruşturma usulüne uygun yürütülmeden ceza tayin edilemez. İfadenin alınması, lehe olan delillerin toplanması ve soruşturma evrakının incelenmesi Anayasal birer haktır.


Özellikle meslekten çıkarma disiplin cezası istemiyle yürütülen dosyalarda personel; soruşturma dosyasını inceleme, tanık dinletme ve yüksek disiplin kurullarında sözlü veya yazılı savunma yapma hakkına sahiptir. Sürecin nasıl işlediği ve itiraz yolları hakkında detaylı bilgi için Disiplin Soruşturması ve İtiraz Rehberi başlıklı yazımıza göz atabilirsiniz.


4. Danıştay Emsal Kararları ile İptal Gerekçeleri

Disiplin cezalarına karşı açılan iptal davalarında idari yargı yerleri, idarenin verdiği ihraç kararlarını hukuka uygunluk denetimine tabi tutar. Aşağıda yer alan emsal Danıştay kararları, bu iddialarla karşılaştığınızda hangi hukuki argümanların hayat kurtarıcı olduğunu göstermektedir.


Faile Kendi İşlediği Suçu Bildirmeme Nedeniyle Ceza Verilemez

Bir polis veya jandarma personeli, bizzat faili veya iştirakçisi olduğu bir adli suçu gizlemesi nedeniyle ayrıca 7068 Sayılı Kanun m.8/6-ı uyarınca cezalandırılamaz. Anayasa'nın 38. maddesine göre kimse kendisini suçlayan bir beyanda bulunmaya zorlanamaz.


Danıştay 2. Daire, 2021/7440 E., 2024/6292 K.

"Davacının, sadece suçu bilen veya gören kişi konumunda olmadığı, işlenen suçlara iştirak ettiği, yani suçun faillerinden biri olduğundan, Anayasa'nın yukarıda anılan 38. maddesi gereğince, davacının, kendisini suçlayan bir beyanda bulunmaya zorlanması hukuken mümkün olmadığından, işlediği fiilin... 'bildiği veya gördüğü bir suçun izlenmesi ve suçlunun yakalanması için gerekli girişimde bulunmamak' fiili kapsamında değerlendirilmesi de hukuken mümkün değildir."


Fiilin Kanundaki Tanıma Uymaması (Tipiklik Şartının Yokluğu)

İdare, personelin hoş karşılanmayan her davranışını bu madde kapsamına sokarak meslekten çıkarma cezası veremez. Olay sırasında personelin belinde silahının olmaması veya şok haliyle farklı bir davranış sergilemesi "haklı neden" kapsamında veya fiilin tipikliğine aykırı bulunabilir.


Danıştay 2. Daire, 2023/6897 E., 2025/2948 K.

"Davacının eyleminin 7068 sayılı Kanun'un 8/6-(ı) maddesinde yer alan... suç tanımına uymadığı, bu fiil yönünden disiplin hukukunda yer alan 'tipiklik' şartının gerçekleşmediği anlaşıldığından, anılan madde kapsamına girmeyen fiilinden dolayı dava konusu işlemin tesis edilmesinde hukuka uygunluk görülmemiştir."


Yeterli Delil Olmadan Varsayımla Ceza Verilemez

Personelin görüştüğü bazı sivil şahısların daha sonradan suça karışması veya suçlu çıkması, kolluk görevlisinin bu suçları kesin olarak "bildiği veya gördüğü" anlamına gelmez. Somut, her türlü şüpheden uzak bir delil bulunmadan varsayımlara dayalı ihraç işlemi tesis edilemez.


Danıştay 2. Daire, 2021/18357 E., 2024/499 K.

"Davacının bu şahısların uyuşturucu kaçakçılığına ilişkin faaliyetlerini bildiği, gördüğü, buna rağmen müdahale etmediği ve yetkili birimlere bildirmediği hususunun ortaya konulamadığı, davacıya isnat edilen ve dava konusu işlem ile cezalandırılmasına neden olan fiilin sübut bulmadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uyarlık... görülmemiştir."


5. Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Saldırı anında silahım yanımda olmadığı için müdahale edemedim, bu durumda ihraç edilir miyim?

Olayın gerçekleştiği şartlar altında "haklı bir neden" (silahsız olma, fiili imkansızlık) mevcutsa ve eyleminiz kanunun aradığı disiplinsizlik tanımına tam olarak uymuyorsa, verilen meslekten çıkarma cezasının idari yargıda "tipiklik" unsuru oluşmadığından iptali mümkündür.


Hakkımda idari ve adli soruşturma birlikte yürütülüyor. Beraat etmem ihraç cezasını kaldırır mı?

Adli soruşturma ve disiplin soruşturması birbirinden bağımsız yürütülür. Ancak adli yargıda maddi gerçeğe yönelik alınan beraat kararları (suçun işlenmediğinin veya fail tarafından işlenmediğinin tespiti), açılacak idari iptal davasında en güçlü delillerden birini oluşturur.


Meslekten çıkarma cezasına karşı dava açma süresi ne kadardır?

Kararın size tebliğ edildiği tarihten itibaren 60 gün içerisinde yetkili İdare Mahkemesinde yürütme durdurma talepli iptal davası açılması gerekmektedir. Sürenin kaçırılması hak kaybına yol açar.


İptal Davası İçin İletişime Geçin!

7068 sayılı kanun kapsamında Polis ve Jandarma meslekten çıkarma cezaları, kişinin tüm sosyal ve mali haklarını derinden etkileyen süreçlerdir. Özellikle "yardımdan kaçınmak" veya "suçu bildirmemek" gibi yoruma ve delil değerlendirmesine son derece açık iddialarla karşılaştığınızda, bir avukatın hazırlayacağı strateji davanın seyrini doğrudan belirler.


İdarenin tesis ettiği ihraç işleminin iptali, mesleğe dönüş süreciniz, özlük haklarınız ve yoksun kaldığınız maaş gibi mali haklarınızın yasal faiziyle geri alınması için Ankara merkezli ofisimiz ile iletişime geçebilirsiniz.


Av. Enes Samet ÖZTORUN

Bu internet sitesinde yer alan bilgiler avukat ve müvekkil ilişkisi oluşturmaya yönelik değildir ve böyle bir davet olarak dikkate alınmamalıdır. Müvekkiller veya okuyucular hiçbir şekilde mevcut duruma ve özelliklerine ilişkin olarak uygun hukuki veya başka herhangi bir profesyonel görüş almadan, avukatsametoztorun.com web sitesinde yer alan herhangi bir hususa dayanarak bir eylemde bulunmamalıdır.

Adres: Hacı Bayram Mahallesi Sanayi Caddesi No:4/317 Ulus İş Hanı Altındağ/ANKARA

Telefon: 0530 661 99 01

 

© 2025-2026 by Öztorun Hukuk. Tüm hakları saklıdır.

 

bottom of page