Görevdeyken Görevle İlgisi Olmayan İşlerle Uğraşmak ve Aylıktan Kesme Cezası (7068 Sayılı Kanun)
- Av. Enes Samet Öztorun
- 2 gün önce
- 3 dakikada okunur
İçindekiler
Emniyet, Jandarma ve Sahil Güvenlik teşkilatlarında görev yapan personelin çalışma koşulları ve disiplin süreçleri 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun ile düzenlenmiştir. Kamu hizmetinin kesintisiz ve düzenli yürümesi esastır. Bu nedenle kanun koyucu, kolluk personelinin mesai saatleri içerisindeki tutum ve davranışlarını sıkı kurallara bağlamıştır.
Uygulamada, polis ve jandarma personelinin en sık karşılaştığı disiplin soruşturmalarından biri de mesai saatleri içerisindeki kişisel meşguliyetlerdir. Bu yazımızda, mevzuatta "Görevdeyken, yetkili makamlar tarafından izin verilen durumlar haricinde görev veya hizmetle ilgisi olmayan işlerle uğraşmak" şeklinde tanımlanan disiplinsizlik fiilini, ceza miktarını ve personelin başvurabileceği hukuki yolları inceleyeceğiz.
Disiplinsizlik Fiilinin Kapsamı Nedir?
7068 sayılı Kanunun 8. maddesinde personelin uyması gereken kurallar ve aykırılık hallerinde verilecek cezalar sınıflandırılmıştır. Kanuna göre; görevdeyken, yetkili makamlar tarafından izin verilen durumlar haricinde görev veya hizmetle ilgisi olmayan işlerle uğraşmak disiplin cezası gerektiren bir eylemdir.
Bu kuralın amacı, kamu hizmetinin aksamasını önlemek ve personelin mesaisini tamamen asli görevine odaklamasını sağlamaktır. Örneğin; nöbet esnasında uzun süreli olarak şahsi meseleler için telefonla oynamak, bilgisayarda görev dışı işlemler yapmak veya mesai saatleri içinde amirin izni olmaksızın şahsi ticari/özel işlerini takip etmek bu kapsama girebilmektedir. Ancak burada dikkat edilmesi gereken husus, iddia edilen eylemin gerçekten hizmeti aksatıp aksatmadığı ve isnat edilen fiilin somut delillerle kanıtlanıp kanıtlanmadığıdır.
Görevdeyken Görevle İlgisi Olmayan İşlerle Uğraşmak Disiplinsizliğinin Cezası Nedir?
7068 sayılı Kanun kapsamında, görevdeyken yetkili makamlarca izin verilen durumlar haricinde görev veya hizmetle ilgisi olmayan işlerle uğraşmanın cezası, üç günlüğe kadar aylıktan kesme cezasıdır.
Aylıktan kesme cezası, ceza alan personelin brüt aylığından, zam ve tazminatlar hariç tutularak, fiilin ağırlık derecesine göre on beş günlüğe kadar kesinti yapılması işlemidir. Ceza, aylığı tahakkuk ettiren birim tarafından personelin maaşından kesilerek uygulanır. Aylıktan kesme hesaplaması tam Türk Lirası üzerinden yapılır ve kuruşlar dikkate alınmaz.
Bu cezanın genel mahiyeti, personelin maaşına yansıması ve idare mahkemesi süreçleri hakkında daha kapsamlı bilgi almak isterseniz, 7068 Sayılı Kanun Aylıktan Kesme Cezası İtiraz ve İptali başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.
Disiplin Soruşturmasında Savunma Hakkı
Hakkınızda böyle bir iddiayla soruşturma başlatıldığında en önemli aşama savunmadır. Disiplin amirleri veya kurulları, personelin savunmasını almadan kesinlikle disiplin cezası veremez. Tarafınızdan savunma istendiğinde, bu savunmayı hazırlamanız için size verilecek süre yedi günden az olamaz. Eğer bu yasal süre içerisinde savunmanızı yapmazsanız, savunma hakkınızdan vazgeçmiş sayılırsınız.
Hakkınızda disiplin soruşturması açıldığında savunmanız istenmesinden itibaren soruşturma evrakını inceleme hakkınız bulunmaktadır. Bu süreçte doğru hukuki adımları atmak ve süreci usulüne uygun yönetmek büyük önem taşır. Soruşturma aşamasında haklarınızın neler olduğu ve itiraz mekanizmalarının nasıl işlediğini adım adım öğrenmek için 7068 Sayılı Kanun Disiplin Soruşturması ve İtiraz Rehberi yazımıza göz atmanızı önemle tavsiye ederiz.
Zamanaşımı Süreleri Ne Kadardır?
İdarenin disiplin soruşturması açma ve ceza verme yetkisi sınırsız değildir; belirli zamanaşımı sürelerine tabidir. Üç günlüğe kadar aylıktan kesme cezasını gerektiren bu fiil için:
Soruşturmaya Başlama Zamanaşımı: Disiplin amirinin fiilin işlendiğini öğrendiği tarihten itibaren bir ay içinde disiplin soruşturmasına başlanması zorunludur. Bu süre içinde soruşturmaya başlanmazsa, disiplin cezası verme yetkisi zamanaşımına uğrar.
Ceza Verme Zamanaşımı: Fiilin işlendiği tarihten itibaren iki yıl içerisinde disiplin cezası verilmediği takdirde, ceza verme yetkisi tamamen ortadan kalkar.
Cezaya İtiraz ve İptal Davası Süreci
Disiplin soruşturması neticesinde aleyhinize bir karar çıkarsa, sürecin bittiğini düşünmemelisiniz. Verilen disiplin cezalarına karşı itiraz hakkınız ve yargı yoluna başvurma hakkınız mevcuttur:
İdari İtiraz: Disiplin amirleri tarafından verilen bir cezaya karşı, cezanın size tebliğ edilmesinden itibaren on gün içinde bir üst disiplin amirine yazılı olarak itiraz edebilirsiniz. Süresi içerisinde itiraz edilmeyen cezalar kesinleşir.
İptal Davası (İdari Yargı): Kesinleşen disiplin cezalarına karşı idari yargı yoluna başvurarak iptal davası açma hakkınız bulunmaktadır. Dava açma süresi, kesinleşen cezanın size tebliğ edildiği tarihten itibaren işlemeye başlar.
Disiplin soruşturmaları, personelin sadece o ayki maaşını değil, sicilini ve gelecekteki kariyer planlamasını da doğrudan etkileyebilen hassas süreçlerdir. Hakkınızda başlatılan bir soruşturma varsa veya verilmiş bir disiplin cezası mevcutsa, profesyonel hukuki destek almak ve dosyanızı değerlendirmek için bizimle her zaman iletişime geçebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
1. Mesai saatleri içinde telefona bakmak her zaman disiplin cezası sebebi midir?
Hayır. Yetkili makamlar tarafından izin verilen durumlar, acil kişisel meseleler veya çok kısa süreli olağan eylemler, hizmetin aksamaması kaydıyla tolerans dahilinde değerlendirilebilir. Ancak bu durumun alışkanlık haline getirilmesi ve asli görevin ihmal edilmesi ceza gerektirir. Ölçülülük ilkesi kapsamında her somut olay kendi içinde değerlendirilir.
2. Disiplin amirim benden sözlü savunma istedi, bu yasal mıdır?
Kanuna göre disiplin cezası verilebilmesi için savunma alınması şarttır. Ancak hak kaybı yaşamamanız, isnat edilen fiilleri net olarak görüp delillerinizi sunabilmeniz adına savunmanın, iddiaların size yazılı olarak bildirilmesinin ardından, kanuni süresi içinde (en az yedi gün) yazılı olarak yapılması en sağlıklı yöntemdir.
3. Üç günlüğe kadar aylıktan kesme cezası kesinleştiğinde hemen maaşımdan kesilir mi?
Evet. Aylıktan kesme disiplin cezaları kesinleşmesini müteakip uygulanır. Aylıktan kesme cezası, kesinleşme tarihini takip eden aybaşında maaşınızdan kesilerek tahsil edilir. Ancak cezanın uygulanmış olması, sizin bu cezaya karşı İdare Mahkemesinde iptal davası açmanıza engel değildir. Dava sonucunda haklı bulunursanız, kesilen tutarlar faiziyle birlikte size iade edilir.
Av. Enes Samet ÖZTORUN
Yorumlar